Koronavirüs salgını nedeniyle işleri zarar gören ve Türkiye genelinde faaliyet gösteren esnaf ve sanatkârların, Halkbank tarafından Türkiye Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri Birlikleri Merkez Birliğine (TESKOMB) bağlı bölge birliklerine ortak olan esnaf ve sanatkârlar kredi ve kefalet kooperatifleri (ESKKK) kefaletiyle veya doğrudan düşük faizli kredi kullandırılmasına ilişkin kararlar kapsamında olan kredi borçlarının ertelenmesine karar verildi. Cumhurbaşkanlığının konu ile ilgili kararı Resmi Gazete'de yayımlandı.
Buna göre, karar kapsamındaki esnaf ve sanatkârlardan yaşanan salgın nedeniyle işleri ve/veya işletmesi zarar görenlerin, TESKOMB'a bağlı bölge birliklerine ortak olan ESKKK'lar kefaletiyle veya doğrudan Bankadan, 31 Aralık 2020 ve öncesi tarihlerde kullandıkları düşük faizli kredilerden doğan borçlarından, vadesinde/taksit vadesinde/hesap devresinde tahsil edilemeyip henüz tasfiye olunacak alacaklar kapsamına alınmayanlar ile 1 Ocak 2021-30 Haziran 2021 tarihleri arasında vadesi dolacak olup, bu Kararın yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla itfa edilmeyenler başvuru şartı aranmaksızın vadesinde/taksit vadesinde/hesap devresinde ilgili mevzuatına göre faiz tahakkuk ettirilerek vade tarihinden/taksit vadesinden/hesap devresinden itibaren kredi itfa tablosunda belirlenen taksit sayısı değiştirilmeksizin kalan vadeye yayılmak suretiyle ertelenecek.
Erteleme dönemi boyunca taksit/anapara borcu ve tahakkuk edecek faizin ilgili kararlar uyarınca esnaf ve sanatkârlara yansıyan kısmı ile bu tutara ilişkin banka ve sigorta muameleleri vergisi kalan taksitlere eşit olarak eklenecek.
ESNAFTAN İSTİHDAM İÇİN TAAHHÜTNAME ALINACAK
Karar kapsamında kredisi ertelenen esnaf ve sanatkârlardan, erteleme dönemi boyunca çalışan sayısını azaltmayacağına dair taahhütname alınacak. Çalışan sayısında eksilme tespit edilen esnaf ve sanatkârlar erteleme kapsamından çıkarılacak.
Erteleme süresince esnaf ve sanatkârlara yansıyacak tutar belirlenirken kredilerin faiz tahakkuk tarihlerinde Bankanın kooperatif kredilerine özgü kaynak maliyeti dikkate alınarak belirlediği cari faiz oranları ile ilgili kararlar kapsamında esnaf ve sanatkârlara uygulanan faiz indirim oranları esas alınacak.
Bankanın bu Karar kapsamında ertelenen kredilerden dolayı doğacak gelir kayıpları, kredilerin faiz tahakkuk tarihlerinde Bankanın kooperatif kredilerine özgü kaynak maliyeti dikkate alınarak belirlediği cari kredi faiz oranı ile esnaf ve sanatkârlara uygulanan indirimli faiz oranları arasındaki fark esas alınarak hesaplanır.
GELİR KAYIPLARINI HAZİNE VE MALİYE BAKANLIĞI ÖDEYECEK
Erteleme süresince hesaplanan gelir kayıpları Hazine ve Maliye Bakanlığınca ödenmeye devam olunacak.
Karar kapsamında borçları ertelenmiş olan esnaf ve sanatkârlara, talepleri halinde düşük faizli kredi kullandırılmasına ilişkin ilgili kararlar kapsamında Banka tarafından erteleme süresinde düşük faizli kredi açılabilir ve söz konusu kararlarda ertelemeye tabi borcu bulunanlara kredi açılmasını engelleyen hükümler uygulanmayacak.
ERTELENEN KREDİLER İÇİN TAKİP İŞLEMİ OLMAYACAK
Kararın yayımı tarihinden itibaren ertelenen krediler için erteleme süresi sonuna kadar takip işlemi başlatılmayacak.
Erteleme işlemi borcun mevcut maddi ve şahsi teminatının sukutunu icap ettirmediği gibi borçlunun müşterek borçlu ve müteselsil kefillerine de kefaletten çekilme hakkını vermeyecek.
Banka bu Karar kapsamında ertelenen kredilere ilişkin bilgileri ve vade/hesap devresi/taksil vadesi sonuna kadar hesaplanmış tahmini gelir kaybı tutarlarım projeksiyon yapılabilmesini teminen aylık olarak Hazine ve Maliye Bakanlığına iletilecek. Bankanın, bu Karar bazında ertelenen kredilere ilişkin vade/hesap devresi/taksit vadesi sonuna kadar hesaplanan ve her ay kendi kayıtlarına göre kesinleşmiş gelir kaybı tutarlarını, Hazine ve Maliye Bakanlığınca bildirilen formatta iletmesini müteakiben, ödemeler Hazine ve Maliye Bakanlığınca, ilgili yıl bütçelerine bu amaçla konulan Ödenekten karşılanacak.
Karar çerçevesinde yapılan ödemeler ve diğer işlemlere ilişkin incelemelerde, 27/12/2006 tarihli ve 5570 sayılı Kanunun 1 inci maddesinin dördüncü fıkrası ile Banka tarafından TESKOMB'a bağlı bölge birliklerine ortak olan ESKKK'lar kefaleti ile veya doğrudan düşük faizli kredi kullandırılmasına ilişkin ilgili yıl kararlarının 'gelir kayıplarının tespiti'ne ilişkin hükümleri esas alınacak
Kararda yer almayan ertelemeye ilişkin hususlar hakkında Bankanın esnaf ve sanatkâr kredilerine ilişkin usul ve mevzuatı uygulanacak. Karar, 1/1/2021 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlüğe girdi.