Dicle Elektrik’in hizmet bölgesinde 2024 yılının 11 aylık döneminde, aşırı yüklenme sebebiyle 765 trafo ve 51 pano yanarak kullanılamaz hale geldi. Günlük ortalama iki trafonun yandığına dikkat çeken bu istatistikler Türkiye ortalamasının oldukça üzerinde. Trafo arızalarının başlıca sebepleri arasında kaçak elektrik kullanımı ve aşırı tüketim yer alıyor. Dicle Elektrik verilerine göre, bölgede kaçak tüketen bir abone, normalden 9-10 kat daha fazla elektrik tüketiyor.
Trafolar en çok kış aylarında yanıyor
Yapılan incelemeler, trafo arızalarının yoğun olarak kış aylarında gerçekleştiğini gösteriyor. Elektrikli ısıtıcıların yoğun biçimde kullanıldığı bu dönemlerde, şebekeye binen aşırı yük trafoların ve panoların ömrünü kısaltıyor. Yaz aylarında ise tarımsal sulama ve klima kullanımı nedeniyle trafolar, benzer şekilde zorlansa da kış aylarındaki kadar yüksek arıza oranları gözlenmiyor. Dicle Elektrik kayıtlarına göre dağıtım bölgesindeki illerde; ocak ayında 98 trafo ve 7 pano, şubatta 101 trafo ve 11 pano, martta 93 trafo ve 1 pano, nisanda 58 trafo ve 3 pano, mayısta 65 trafo ve 4 pano, haziranda 68 trafo ve 7 pano, temmuzda 57 trafo ve 6 pano, ağustosta 44 trafo ve 5 pano, eylülde 57 trafo ve 6 pano, ekimde 42 trafo ve 1 pano, kasımda ise 82 trafoda yangın çıktı.
Dicle Elektrik’ten uyarı: Hem maliyetli hem riskli
Can ve mal güvenliğini tehdit eden bu durumun temel nedeni, kaçak elektrik tüketiminin üst seviyelere ulaşması. Kaçak elektrik kullanımının yüzde 42 seviyelerinde olduğu bölgede, elektrikle ısınma oldukça maliyetli olsa da doğal gaz, odun ve kömür gibi daha ucuz alternatifler ilgi düşük. Dicle Elektrik yetkilileri, elektrik şebekelerinin ısınma amaçlı kullanıma uygun olarak tasarlanmadığını ve bu durumun yalnızca bölgede değil, Türkiye genelinde de geçerli olduğunu belirtiyor. Şebekelerin teknik kapasitesinin, bir evin ortalama ihtiyaçları göz önünde bulundurularak planlandığını ifade eden yetkililer, elektrikli ısıtıcıların aşırı enerji tüketmesi ve aynı anda birçok cihazın devreye girmesi durumunda şebekenin bu yükü kaldıramadığını vurguluyor. Kaçak elektrik kullanımının etkisiyle öngörülenin çok üzerinde gerçekleşen tüketimin, şebekeleri olumsuz etkilediğine dikkat çeken yetkililer, enerji kalitesinin korunması ve şebekelerin ömrünün uzatılması için kaçak tüketimden vazgeçilmesi yönünde vatandaşları uyarıyor.