Siirt Üniversitesi, et ve süt verimi yüksek Anglo-Nubian ve Boer keçilerinden elde edilen spermaları 1000 kıl keçisine nakletti. Çalışmanın ilk etabında 1500 keçinin tohumlanması hedeflenirken, elde edilecek melezlerle bölgedeki keçilerin veriminin artırılması amaçlanıyor.
Siirt’te küçükbaş hayvancılığın geliştirilmesi ve keçi yetiştiricilerinin gelirlerinin artırılması amacıyla önemli bir çalışma yürütülüyor. Siirt Üniversitesi bünyesinde faaliyet gösteren Küçükbaş Hayvan Reprodüktif Biyoteknoloji Uygulama ve Araştırma Merkezi’nde, yurt dışından getirilen yüksek verimli damızlık keçilerden elde edilen spermalar yerli kıl keçilerine suni tohumlama yöntemiyle uygulanıyor.
Macaristan’dan getirilen et ve süt verimi yüksek Anglo-Nubian ile Almanya’dan getirilen et verimi yüksek Boer ırkı damızlık keçilerden elde edilen spermalar, 20 Ağustos’tan itibaren Siirt’teki kıl keçilerine nakledilmeye başlandı. Siirt Üniversitesi ile Siirt Damızlık Koyun Keçi Yetiştiricileri Birliği işbirliğinde yürütülen çalışmalar kapsamında şu ana kadar 1000 keçinin tohumlaması gerçekleştirildi.
Çalışmanın ilk etabında toplam 1500 keçinin suni tohumlama yöntemiyle tohumlanması planlanıyor. Projeyle bölgenin iklim ve yetiştirme koşullarına adapte edilmiş, et ve süt verimi daha yüksek melez keçilerin elde edilmesi hedefleniyor.
Siirt Üniversitesi, Yükseköğretim Kurulu tarafından 2018 yılında “Bölgesel Kalkınma Odaklı Misyon Farklılaşması ve İhtisaslaşması Programı” kapsamında tarım ve hayvancılık alanında pilot üniversite seçilmişti. Üniversite, bu kapsamda bölgedeki hayvancılığın geliştirilmesine yönelik çalışmalarını sürdürüyor.
Siirt-Kurtalan kara yolu Başur Çayı mevkisinde 30 dönümlük alanda kurulan Küçükbaş Hayvan Reprodüktif Biyoteknoloji Uygulama ve Araştırma Merkezi ise 2023 yılında hizmete başladı. Merkezde yürütülen çalışmalarla bölgedeki yerli keçilerin verim özelliklerinin geliştirilmesi ve yetiştiricilerin ekonomik kazancının artırılması amaçlanıyor.
Yüksek verimli ırklar Siirt’e adapte ediliyor
Siirt Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Nihat Şındak, çalışmaların temel amacının bölgeye adapte edilmiş yüksek verimli keçiler elde etmek olduğunu belirtti.
Yetiştiricilerle yapılan görüşmelerin ardından saha çalışmalarına başladıklarını ifade eden Şındak, hedeflerinin yüksek verimli melez ırklar oluşturmak olduğunu söyledi. İlk etapta 1500 hayvanın çalışmaya dahil edileceğini belirten Şındak, elde edilecek Boer ve Anglo-Nubian melezi keçilerin, mevcut kıl keçilerine göre daha yüksek verim vermesinin beklendiğini aktardı.
Yurt dışından getirilen damızlıkların hastalıklardan ari olmasının ve bölgeye adaptasyonlarının da önemli avantaj sağladığını belirten Şındak, çalışmadan alınacak sonuçlara göre uygulamanın başta Siirt ve bölge illeri olmak üzere Türkiye genelinde yaygınlaştırılmasının hedeflendiğini kaydetti.
Şındak, Boer ırkının özellikle et verimiyle öne çıktığını belirterek, yetişkinlerinin 130 kilograma kadar ulaşabildiğini ve oğlak veriminin kıl keçilerine göre daha yüksek olduğunu ifade etti.
Anglo-Nubian keçilerinin ise hem cüsse hem de süt verimi bakımından öne çıktığını belirten Şındak, bu ırkta bir laktasyon dönemindeki ortalama süt veriminin 800 litre ile 1 ton arasında değişebildiğini söyledi.
Hedef yetiştiricinin kazancını artırmak
Siirt Damızlık Koyun Keçi Yetiştiricileri Birliği Başkanı Ali İlbaş da projenin Siirt’teki küçükbaş hayvancılığa önemli katkı sağlayacağına dikkat çekti.
Siirt’te yaklaşık 550 bin keçi bulunduğunu belirten İlbaş, et ve süt veriminde sağlanacak artışın doğrudan yetiştiricilerin gelirlerine yansıyacağını söyledi.
Kentte yaklaşık 1 milyon 250 bin küçükbaş hayvan bulunduğunu ifade eden İlbaş, amaçlarının daha verimli hayvan ırlarını yetiştiricilere kazandırarak köylerde hayvancılığın devamlılığını sağlamak olduğunu dile getirdi.
Merkeze bağlı Ekmekçiler köyünde keçi yetiştiriciliği yapan Mehmet Emin Yüztaş ise kendisine ve köyde yaşayan akrabalarına ait 450 keçinin suni tohumlama çalışmasına dahil edildiğini söyledi.
Hayvancılığın desteklenmesinin büyük önem taşıdığını belirten Yüztaş, yüksek et ve süt verimine sahip ırkların tohumlarının yerli keçilere uygulanmasının yetiştiriciler açısından umut verici olduğunu ifade etti.
Siirt’te yürütülen çalışma tamamlandığında elde edilecek sonuçların, bölgedeki keçi yetiştiriciliğinin geleceği açısından önemli bir veri oluşturması bekleniyor.